ഭാരത പ്രധാനമന്ത്രി പണ്ഡിറ്റ് നെഹ്‌റുവിന്റെ സംഘവിരോധം വിഖ്യാതമാണ്. 1958ല്‍ ദല്‍ഹിയില്‍ സ്ഥിതിഗതികള്‍ സംഘര്‍ഷഭരിതമായതിനെ തുടര്‍ന്ന് സര്‍ക്കാര്‍ നിരോധാജ്ഞ പ്രഖ്യാപിച്ചു. സംഘര്‍ഷത്തില്‍ സംഘത്തിന് പങ്കുണ്ടെന്ന് നെഹ്‌റു യാതൊരു തെളിവും...
മാനനീയ ഏകനാഥ് റാനഡെജി പൂര്‍ണതയുടെ പൂജാരിയായിരുന്നു. ഏതൊരു കാര്യം ചെയ്യുമ്പോഴും അദ്ദേഹം ഈ വിഷയത്തില്‍ അങ്ങേയറ്റം നിഷ്‌കര്‍ഷ പാലിച്ചിരുന്നു. കത്തെഴുതുമ്പോള്‍, താന്‍ പറഞ്ഞറിയിക്കാന്‍ ആഗ്രഹിക്കുന്ന കാര്യം കൃത്യമായി...
സംഘസ്വയംസേവകരും കാര്യകര്‍ത്താക്കന്മാരും സത്യസന്ധത പുലര്‍ത്തണമെന്നും അതില്‍ നിന്നും ഒരിക്കലും വ്യതിചലിക്കരുതെന്നും സംഘം ആഗ്രഹിക്കുന്നു. അതുകൊണ്ട്, സര്‍ക്കാര്‍ സംവിധാനത്തില്‍ പോലും സ്വയംസേവകര്‍ ഈ നിഷ്‌ക്കര്‍ഷ പാലിക്കാറുണ്ട്. സംഘസ്വയംസേവകനായ മദന്‍ലാല്‍...
ഏതൊരു സംഘടനയ്ക്കും മൂന്ന് അവസ്ഥാ വിശേഷങ്ങളിലൂടെ കടന്നുപോകേണ്ടിവരും: ഒന്ന്, തിരസ്‌ക്കാരത്തിന്റേത് രണ്ട്, എതിര്‍പ്പിന്റേത് മൂന്ന്, അംഗീകാരത്തിന്റേത്. സംഘത്തിന്റെ ശതാബ്ദി വേളയില്‍, ആദ്യത്തെ രണ്ട് അവസ്ഥാവിശേഷങ്ങളും വിജയകരമായി പിന്നിട്ട്...
പരംപൂജനീയ ശ്രീ ഗുരുജിയുടെ പിതാവ് സര്‍ക്കാര്‍ ഉദ്യോഗത്തിലിരുന്നപ്പോള്‍ ഖണ്ഡ്‌വയില്‍ അദ്ദേഹം കുടുംബസമേതം താമസിച്ചിരുന്നത് പരാഗേജിയുടെ വാടകവീട്ടിലായിരുന്നു. സര്‍സംഘചാലക് ആയശേഷം ശ്രീ ഗുരുജി ആദ്യമായി ഖണ്ഡ്‌വയില്‍ ചെന്നപ്പോള്‍, പരാഗേജി...
സംഘം ആരേയും വിരോധിയായി കാണുന്നില്ല. സംഘത്തെ എതിര്‍ക്കുന്നവരെപ്പോലും സംഘത്തിന്റെ അനുകൂലികളാക്കി മാറ്റണം, അതിനുവേണ്ടി പ്രയത്‌നിക്കണം എന്നതാണ് സംഘത്തിന്റെ കാഴ്ചപ്പാട്. തികഞ്ഞ ആത്മവിശ്വാസത്തോടെ സ്വയംസേവകര്‍ ഈ ദൗത്യം വിജയകരമായി...
1948ലെ സംഘനിരോധന സമയത്ത് മധ്യപ്രദേശിലെ ഭിണ്ഡില്‍ സംഘപ്രവര്‍ത്തനം നല്ല രീതിയില്‍ വളര്‍ന്നിരുന്നു. എന്നാല്‍ പ്രചരണത്തിന്റെയും പ്രശസ്തിയുടെയും പിന്നില്‍ പോകാതിരുന്നതിനാല്‍ പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥന്മാര്‍ക്ക് സംഘ അധികാരികളെ ആരേയും പരിചയമുണ്ടായിരുന്നില്ല....
ഒരു സംഘകാര്യകര്‍ത്താവ് തന്റെ സഹപ്രവര്‍ത്തകര്‍ക്കും സംഘസ്വയംസേവകര്‍ക്കും മാര്‍ഗ്ഗദര്‍ശനം നല്‍കുന്നത് വാക്കുകളിലൂടെയല്ല, മറിച്ച് പ്രത്യക്ഷ ജീവിതവ്യവഹാരത്തിലൂടെയാണ്. ''മഹത്വമാര്‍ന്നൊരു മാതൃകവേണം നമുക്ക് പിന്തുടരാന്‍'' എന്ന സംഘഗീതത്തിലെ വരി ഇവിടെ അത്യന്തം...
''കേശവാംശരക്തമാണു ഹിന്ദുനാഡിയില്‍ മടങ്ങുകില്ല, നോക്കുകില്ല പിന്നിലേക്കവര്‍ വന്നിടട്ടെ തിങ്ങിവിങ്ങി അപകടങ്ങളും ദുര്‍ഘടങ്ങളും, സങ്കടങ്ങളും നാം നിശ്ചയമായ് നാട്ടും കാവി വൈജയന്തിയെ, വൈജയന്തിയെ'' സ്വയംസേവകരുടെ അചഞ്ചലവും സുദൃഢവുമായ ഈ...
ഒരിക്കല്‍ മാനനീയ മോറോപന്ത് പിംഗളേജിയും മറ്റ് മുതിര്‍ന്ന സംഘ കാര്യകര്‍ത്താക്കളും ബംഗളൂരുവില്‍ ഒത്തുകൂടി. ബൈഠക്കിന്റെ ഇടവേള സമയത്ത് മാനനീയ ശേഷാദ്രിജി, തമാശയായി കാര്യാലയ പ്രമുഖ് സുബ്ബണ്ണയോട് ചോദിച്ചു:...
തന്റെ അധികാരം നിലനിര്‍ത്താന്‍ ശ്രീമതി ഇന്ദിരാഗാന്ധി 1975 ജൂണ്‍ 25ന് ഭാരതത്തിലുടനീളം അടിയന്തരാവസ്ഥ പ്രഖ്യാപിക്കുകയും ജനങ്ങളുടെ ജനാധിപത്യ അവകാശങ്ങള്‍ നിഷേധിക്കുകയും ചെയ്തു. മാനനീയ ദത്തോപന്ത് ഠേംഗ്ഡിജിയായിരുന്നു അടിയന്തരാവസ്ഥക്ക്...
1946ല്‍ മുംബൈയിലെ പോദ്ദാര്‍ കോമേഴ്‌സ് കോളേജില്‍ മുഖ്യശിക്ഷക് ഉപരി കാര്യകര്‍ത്താക്കളുടെ ബൈഠക് നടക്കുകയായിരുന്നു. ബൈഠക്കില്‍ സന്നിഹിതനായിരുന്ന പൂജനീയ ബാളാസാഹബ് ദേവറസ്ജിയോട് ഒരു കാര്യകര്‍ത്താവ് ചോദിച്ചു: ''സംഘത്തിലെ ദണ്ഡ,...
സംഘ അധികാരിയുടെ ഇംഗിതം അഥവാ ആഗ്രഹം മനസ്സിലാക്കി, നിര്‍ദ്ദേശത്തിനു വേണ്ടി കാത്തുനില്‍ക്കാതെ ആ കാര്യം സ്വയം നിര്‍വഹിക്കുന്നതാണ് ഒരു ഉത്തമ സ്വയംസേവകന്റെ ലക്ഷണം. 1946ല്‍ ദീനദയാല്‍ജി ഉത്തര്‍പ്രദേശ്...
ശിവപുരിയില്‍ മധ്യഭാരത് പ്രാന്തബൈഠക്കില്‍ പരംപൂജനീയ സര്‍സംഘചാലക് ബാളാസാഹേബ് ദേവറസ്ജി പങ്കെടുത്തിരുന്നു. സംശയനിവാരിണിയുടെ കാലാംശത്തില്‍ ഒരു കാര്യകര്‍ത്താവ് ദേവറസ്ജിയോടു ചോദിച്ചു: ''ബുദ്ധിജീവികള്‍ സംഘത്തില്‍ നിന്ന് അകന്നുനില്‍ക്കുന്നതിന്റെ കാരണമെന്താണ്?'' ''നിങ്ങള്‍...
ഒരിക്കല്‍ വയോവൃദ്ധനും പ്രതിഷ്ഠിതനുമായ ഒരു വ്യക്തിയോട് പരംപൂജനീയ ശ്രീഗുരുജി സംഘചാലക പദവി ഏറ്റെടുക്കണമെന്ന് അപേക്ഷിച്ചു. ''സംഘചാലക് എന്ന നിലക്ക് താങ്കള്‍ എന്നില്‍ നിന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നതെന്താണ്?'' അദ്ദേഹം ഗുരുജിയോട്...
പരംപൂജനീയ ഡോക്ടര്‍ജിയെ സംബന്ധിച്ച് സ്വയംസേവകര്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവനായിരുന്നു. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഒരോ സ്വയംസേവകന്റെയും ക്ഷേമത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം അന്വേഷിക്കുമായിരുന്നു. അവരുടെ പ്രശ്‌നങ്ങള്‍ പരിഹരിക്കാന്‍ അവരെ സഹായിക്കുമായിരുന്നു. അവര്‍ക്ക് അസുഖമാണെങ്കില്‍ എത്ര...
മരിച്ചൂ മമ ബാല്യം ഡോ: എം.ജി.എസ്. നാരായണന്‍ ഇന്ത്യ ബുക്ക് സ്റ്റോര്‍സ്, കോഴിക്കോട് - 2 പേജ്: 120 വില: 150 രൂപ ഫോണ്‍: 9447394322 1948...
''നിരഹങ്കാരമായ ആത്മസമര്‍പ്പണ ഭാവന സംഘകാര്യകര്‍ത്താവിന് പ്രചണ്ഡമായ മനോബലം നേടികൊടുക്കുന്നു. ഈ മനോബലം കാര്യകര്‍ത്താവിന് അദമ്യമായ ആത്മവിശ്വാസം പ്രദാനം ചെയ്യുന്നു. ഇതിന്റെ ഫലമായി, അസാധ്യമെന്നോ, കഠിനമെന്നോ തോന്നുന്ന കാര്യങ്ങള്‍...
അച്ചടക്കം സ്വയംസേവകന്റെ സ്വാഭാവികമായ അവസ്ഥയായി മാറണം എന്ന് സംഘം ആഗ്രഹിക്കുന്നു. ഈ സാഹചര്യത്തില്‍ ബാഹ്യമായ നിയന്ത്രണമോ നിര്‍ദ്ദേശമോ കൂടാതെ തന്നെ അച്ചടക്കം പാലിക്കുക എന്നത് സ്വയംസേവകന്റെ സഹജസ്വഭാവമായിത്തീരണം...
''രാഷ്ട്രദേവതയാണു നീ, നിന്‍ കാലില്‍ മലരായ് തീര്‍ന്നീടാവൂ'' എന്ന സംഘഗീതത്തില്‍ ഒരിടത്ത് 'ഉടല്‍ സമര്‍പ്പിതമുയിര്‍സമര്‍പ്പിതമെന്തു ഞാനിനിയേകിടാവൂ' എന്ന വരിയുണ്ട്. ഏതൊരു സ്വയംസേവകനും അനിവാര്യമായും ഉണ്ടാകേണ്ട മാനസികാവസ്ഥയാണിത്. കാരണം...
അടിയന്തരാവസ്ഥ പ്രഖ്യാപിച്ചതിനെ തുടര്‍ന്ന് ജയിലില്‍ കഴിഞ്ഞിരുന്ന വ്യത്യസ്ത രാഷ്ട്രീയ കക്ഷിനേതാക്കളെ വിട്ടയക്കുകയും ശ്രീമതി ഇന്ദിരാഗാന്ധി തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രഖ്യാപിക്കുകയും ചെയ്തു. അടിയന്തരാവസ്ഥ പ്രഖ്യാപിച്ച ഇന്ദിരാഗാന്ധിയുടെ സ്വേച്ഛാധിപത്യത്തിനെതിരെ വ്യത്യസ്ത രാജനൈതിക...
പരംപൂജനീയ ശ്രീ ഗുരുജിക്ക് രാജനൈതിക കാര്യങ്ങളില്‍ അഭിരുചി ഉണ്ടായിരുന്നില്ലെങ്കിലും അതെങ്ങനെ രാഷ്ട്രതാല്പര്യത്തെ ബാധിക്കുന്നു. അതിനുള്ള പരിഹാരമെന്ത് എന്നതിനെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹത്തിന് വ്യക്തമായ ധാരണയും കാഴ്ചപ്പാടും ഉണ്ടായിരുന്നു. 1971ലെ ബംഗ്ലാദേശ്...
''നേതാവ് വിജയത്തിന്റെ കീര്‍ത്തി സഹപ്രവര്‍ത്തകര്‍ക്ക് നല്‍കുകയും പരാജയം സ്വയം പചിച്ചുകൊണ്ട് സഹപ്രവര്‍ത്തകരെ സംരക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യണം'' - മുന്‍ ഭാരത രാഷ്ട്രപതി എ.പി.ജെ. അബ്ദുല്‍ കലാം തന്റെ ആത്മകഥയില്‍...
തന്റെ സ്വന്തം സൗകര്യങ്ങള്‍, വ്യവസ്ഥകള്‍ എന്നിവയെ അപേക്ഷിച്ച് തന്റെ സഹപ്രവര്‍ത്തകരുടെ സൗകര്യങ്ങള്‍, വ്യവസ്ഥകള്‍ എന്നിവയ്ക്ക് ആയിരുന്നു ദീന്‍ദയാല്‍ജി കൂടുതല്‍ പ്രാധാന്യം നല്‍കിയിരുന്നത്. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് യാത്രയുടെ ഭാഗമായി ഒരിക്കല്‍...
സംഘത്തിന്റെ ഏതൊരു തീരുമാനവും, എന്തെല്ലാം പ്രതിബന്ധങ്ങള്‍ ഉണ്ടായാലും അതിനെയെല്ലാം അതിജീവിച്ച്, നിശ്ചയിച്ച സമയത്ത്, നിശ്ചയിച്ച സ്ഥലത്ത്, നിശ്ചയിച്ചപോലെ കൃത്യമായി തന്നെ നടപ്പാവും എന്നു തെളിയിക്കാന്‍ പോന്ന ഉദാഹരണങ്ങള്‍...
ഒരിക്കല്‍ പരംപൂജനീയ ബാളാസാഹബ് ദേവറസ്ജിയുമായി അടല്‍ബിഹാരി വാജ്‌പേയ്ജി രാജനൈതിക വിഷയങ്ങളെക്കുറിച്ചു ചര്‍ച്ചകള്‍ നടത്തുകയായിരുന്നു. ആ അവസരത്തില്‍, രാജനൈതിക രംഗത്തെ സാഹചര്യങ്ങളെക്കുറിച്ച് പ്രതിപാദിക്കവെ, ദേവറസ്ജി പറഞ്ഞു: 'ഏതിടത്തും മനുഷ്യന്‍...
ഒരു തീവ്രസോഷ്യലിസ്റ്റ് ആയിരുന്ന കാലത്ത് ജയപ്രകാശ് നാരായണ്‍ കടുത്ത സംഘവിരോധിയായിരുന്നു. 1965-66 കാലത്ത് ബീഹാറില്‍ കടുത്ത ക്ഷാമം ഉണ്ടായി. ദുരിതാശ്വാസ പ്രവര്‍ത്തനങ്ങളുടെ പൂര്‍ണ ഉത്തരവാദിത്തം ജയപ്രകാശ്ജിക്ക് ആയിരുന്നു....
''ഇതാ യാദവറാവു ജോഷി, ഒരു ശാസ്ത്രീയസംഗീത ഗായകന്‍. ദക്ഷിണ-ഭാരതത്തില്‍ സംഘത്തെ വളര്‍ത്താന്‍ സമ്പൂര്‍ണജീവിതവും ഉഴിഞ്ഞുവെച്ച ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ സര്‍വാംഗീണമായ മാര്‍ഗ്ഗദര്‍ശനത്തിലൂടെയാണ് ആന്ധ്ര, കര്‍ണാടക, കേരളം എന്നീ സംസ്ഥാനങ്ങള്‍ യു.പി.യിലേയും...
മുതിര്‍ന്നവരും അനുഭവസ്ഥരുമായ പ്രവര്‍ത്തകര്‍, തങ്ങളുടെ സഹപ്രവര്‍ത്തകര്‍ മുന്നോട്ടുവെക്കുന്ന നിര്‍ദ്ദേശങ്ങളെ മതിയായ കാരണങ്ങളുടെ പേരില്‍ സ്വീകരിക്കാതിരിക്കുക സ്വാഭാവികമാണ്. എന്നാല്‍ ആ പ്രക്രിയ കേവലം തിരസ്‌കാരത്തില്‍ ഒതുങ്ങരുതെന്നും അതിന്റെ കാരണത്തെക്കുറിച്ച്...
''സ്വാര്‍ത്ഥചിന്തകള്‍ മായണം പരമാര്‍ത്ഥബോധമുദിക്കണം രാഷ്ട്രഭാവനയാല്‍ സ്വജീവിത ലക്ഷ്യമുള്ളിലുറയ്ക്കണം.'' ''സംഘസംഘമൊരേജപം'' എന്ന സംഘ ഗണഗീതത്തിലെ വരികളാണിത്. സ്വാര്‍ത്ഥചിന്തകള്‍ ആണ് തെറ്റായ കാര്യങ്ങള്‍ ചെയ്യാനും പ്രലോഭനങ്ങള്‍ക്ക് വഴങ്ങാനും പലപ്പോഴും മനുഷ്യനെ...
